Thiên Tiên Thánh giáo là một tôn giáo bình dân địa phương, mang tính huyền thoại, được truyền miệng từ đời này qua đời khác, lịch sử rất mơ hồ. Từ năm 1854, Liễu Hạnh Công Chúa, tức Vân Hương Thánh Mẫu, có nguồn gốc từ ngoài Bắc cũng được đưa vào thờ ở đây. Ngoài ra, tại điện Hòn Chén còn thờ Phật, thờ Thánh Quan Công và hơn 100 vị thần thánh khác thuộc vào hàng đồ đệ của các thánh thần nói trên. Vua Đồng Khánh cũng là một trong những đồ đệ ấy.
 |
Thiên Tiên Thánh giáo là một tôn giáo bình dân địa phương không thấy có kinh điển chính thức, lịch sử rất mơ hồ mang đầy tính huyền thoại, được lưu truyền từ đời này sang đời khác. Trong sách “Thượng kinh ký sự” Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác có thuật lại một buổi lên đồng tại xã Kim Khê năm 1781 mà ông đã tình cờ chứng kiến. Chắc chắn việc đồng bóng này xuất phát từ Đền Sòng, nơi thờ Thánh Mẫu Vân Hương, tại Thanh Hóa.
Sử sách triều Nguyễn cũng đã ghi rõ, dưới triều các vua Nguyễn, thời Gia Long, Minh Mạng đều nhiều lần cho tu sửa, mở mang ngôi đền. Từ năm 1883 đến 1885, trong giai đoạn mong chơ được kế vị. Đồng Khánh đã từng nhờ mẹ là bà Kiên Thái Vương lên đền Ngọc Trản cầu đảo và xin Thánh Mẫu Thiên Y A Na chỉ dẫn… Khi lên ngôi, vua Đồng Khánh liền cho xây lại đền này khang trang, làm thêm nhiều đồ tự khí để thờ và đổi tên ngôi đền là Huệ Nam điện (ban ân Huệ cho nước Nam, vua Nam). Năm 1886, vua Đồng Khánh liền cho xây dựng lại đền này một cách khang trang, làm thêm nhiều đồ tự khí để thờ và đổi tên ngôi đền thành Huệ Nam Điện để bỏ lòng biết ơn Thánh Mẫu. Có một điều kỳ lạ là chính vua Đồng Khánh đã đưa cuộc lễ hàng năm tại đây vào hàng quốc lễ và tự nhận mình là đồ đệ của Thánh Mẫu, mặc dù nhà vua chỉ gọi Thánh Mẫu là “chị” … Theo nguyên tắc xưa, ông vua nào cũng đứng trên các thần thánh trong cả nước, nhưng ở đây vua Đồng Khánh lại hạ mình xuống làm em của Mẫu…. Nay trong điện vẫn còn thờ một vài bức tranh ảnh của chính nhà vua..
 |
| Điện Hòn Chén nhìn từ sông Hương |
Điện Hòn Chén ngày nay được nhiều người biết đến không phải vì nó là một di tích tôn giáo mà chủ yếu vì phong cảnh nơi đây. Công trình kiến trúc tôn giáo này được người xưa đặt trong khung cảnh thiên nhiên thơ mộng, sơn thủy hữu tình.Điện Hòn Chén có khoảng 10 công trình kiến trúc xinh xắn đều nằm ở lưng chừng sườn Đông Nam thoai thoải của ngọn núi, ẩn mình dưới những gốc cổ thụ, tỏa bóng mát quanh năm. Những hệ thống bậc chạy từ cao xuông tận bến nước. Mặt nước trong xanh phẳng lặng như gương in bóng cổ đền. Du thuyền cập bến ngước nhìn lên, khách dễ tưởng mình đang lạc vào chốn thần tiên.
Ngày nay, điện Hòn Chén được nhiều người biết đến không phải vì đó là một di tích tôn giáo cho bằng đó là một di tích kiến trúc phong cảnh. Công trình kiến trúc tôn giáo ấy đã được người xưa lồng vào trong một cảnh thơ mộng hữu tình của núi sông xứ Huế.
Khoảng 10 công trình kiến trúc xinh xắn của ngôi đền đều nằm ở lưng chừng sườn đông nam thoai thoải của ngọn núi, ẩn mình dưới bóng dâm của một khóm rừng cổ thụ tán lá xum xuê. Những hệ thống bậc cấp chạy từ đền cao xuống tận bến nước trong xanh. Mặt sông phẳng lặng như gương, được dùng cho toàn cảnh thiên nhiên và kiến trúc nghiêng mình soi bóng. Dù thuyền cập bến, đứng nhìn lên, khách dễ tưởng mình đang lạc vào chốn thần tiên.
Đứng ở các hệ thống bậc cấp dẫn xuống bến để nhìn ra viễn cảnh trước mặt, người ta thưởng thức được một bức tranh sơn thủy vẽ bằng gam màu xanh với các độ đậm nhạt khác nhau của dòng sông, làng mạc, núi non, hàng hàng lớp lớp trải rộng vươn dài. Gần nhất bên phải là hòn núi Kim Phụng uy nghi đồ sộ. Ngay bên trái đền, vách đá cheo leo trên bờ dốc thẳm, cùng với tượng cọp trừng mắt đứng nhìn dưới vòm động thâm u, dường như được dùng làm mối nguy hiểm đe dọa thường xuyên đối với những người yếu bóng vía và làm tăng thêm vẻ linh thiêng thần bí của các thần thánh đối với "con tôi đệ tử" của Thiên Tiên Thánh Giáo. Điện Hòn Chén thật xứng đáng được liệt vào hàng danh lam thắng cảnh số một của cố đô.
 |
Hàng năm, cứ vào dịp Xuân tế (tháng Ba), Thu tế (tháng Bảy), người dân khắp miền Trung nô nức đi lễ hội điện Hòn Chén. Đã từ lâu, câu nói quen thuộc này được từng người dân Huế nhắc đến khi nghĩ về lễ hội như một dịp tri ân với người cha sông núi, người mẹ xứ sở. Bởi rằng, thần linh cũng đều sinh ra từ cha và mẹ.
Lễ hội diễn ra ở Điện Hòn Chén (Điện Huệ Nam) trên núi Ngọc Trản và đình làng Hải Cát, huyện Hương Trà, tỉnh Thừa Thiên Huế. Lễ Hội suy tôn Thiên Y A Na Thánh Mẫu.
Trải qua những thăng trầm lịch sử, những năm gần đây lễ hội này đã được phục hồi theo các tập tục truyền thống mang đậm màu sắc văn hóa dân gian địa phương. Lễ hội điện Hòn Chén còn được gọi là Lễ Vía Mẹ, không chỉ là của những tín đồ Thiên Tiên Thanh Giáo, mà còn là của những người theo đạo thờ Mẹ, đạo hiếu, đạo làm người. Theo ý nghĩa đó, việc phục hồi lễ hội điện Hòn Chén là phục hồi một giá trị văn hóa truyền thống.
Lễ hội không chỉ dừng lại là một lễ hội văn hóa dân gian mà nó còn thu hút một số lượng lớn du khách trong nước lẫn nước ngoài. Lễ hội pha trộn nhiều màu sắc tín ngưỡng và không biệt tín ngưỡng, lễ hội đưa mọi người đến gần nhau hơn . Đến thăm thành phố Huế đúng dịp diễn ra lễ hội, xuôi thuyền ngược dòng Hương Giang đến núi Hòn Chén, du khách sẽ được tham gia vào lễ tế điện Hòn Chén. Vậy mới biết, sức hút của Huế không chỉ ở những công trình đền đài lăng tẩm, mà còn có cả những lễ hội linh thiêng như lễ điện Hòn Chén hằng năm.
Thảo Phương (Thethaovietnam.vn)
biển quảng cáo, cong ty quang cao, to roi quang cao, thiet ke in an, in quang cao, quang cao gia re, biển quảng cáo đẹp
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét